عه‌دنان عوسمان

سەنگی دەنگ لای مەلا بەختیار یەکسانە بە هیچ‌

گفتوگۆیەکی "مەنتقیانە" لەگەڵ مەلا بەختیار
"سەنگی دەنگ لای مەلا بەختیار یەکسانە بە هیچ"
عەدنان عوسمان

کاک مەلا بەختیار بەوە ناسراوە لە گفتوگۆکانیدا، زۆرترین بەکارهێنەری چەمکی دیموکراسی و ئازادیە، کتێب و دیبەیت و سیمیناری لەسەر هەیە. ماوەیەکی زۆریش سەرپەرشتی رێکخراوە دیموکراسیەکانی یەکێتی و ئێستاش دابڕان و مەدەنیەت ئەکات. کەچی لە مێژوی فکری دیموکراسیدا، هیچ قسەیەک، بەقەد ئەم قسانەی دوایی کاک بەختیار، کە لە چاوپێکەوتنێکدا لەگەڵ کاک رەنج سەنگاوی بۆ تەلەفزیۆنی روداوی کردبو، بێنرخ پیشاندان و نابوتکردن و فشۆڵ پێشاندانی فکر و فەلسەفەی دیموکراسی نادۆزیتەوە.

کەمجار بوە کەسێک جورئەت بکات، بەناوی رێزگرتن لە دیموکراسیەتەوە، بەناوی پابەندبون بە دیموکراسیەتەوه‌، باس لەوە بکات حزبەکەی (بەڵێ حزبەکەی) هێزی چەکدار، ئاسایش و تەنانەت دەزگای ئیستخباری تایبەت و حەتمەن زیندانی تایبەت و دادگای تایبەت...هتد هەیە. دەگمەنە لە مێژودا، لەپەنا پاڵی دیموکراسیەتەوە، یەک دەنگ و سەد دەنگ یەکسان بکەی بە یەک!، ئەمە سەرباری ئەوەی رێزنەگرتنە لە پایە سەرەکیەکەی دیموکراسیەت کە هەڵبژاردنە، رێزنەگرتن و بێحورمەت پێشاندانی دەنگی تاکیشە. (کەروێشکت ئەوێ کەروێشک ببەو ئاسکت ئەوێ هەر کەروێشک ببە).

من لێرەدا نامەوێت گفتوگۆیەکی سیاسی لەگەڵ بەڕێزیاندا بکەم، بەڵکو دەمەوێت بەمەنتق وەڵامێکی ئەمەی خوارەوەم بدات:
ئەو ئەڵێ یەک کورسی و سەد کورسی لەسەنگی یەکێتی ناگۆڕێت، باشە گریمان یەکێتی لە هەڵبژاردنی داهاتودا تەنها یەک کورسی بەدەستهێنا، کە دەکاتە نزیک بە ٢٠ هەزار دەنگ. حەتمەن لەم رێژەیە، بەشێکی زۆری دەنگی ئەندامانی سەرکردایەتی و ناوەند و ئەنجومەنی مەڵبەندەکان و فەرماندەیەکان و دەزگاکانی ترئەبێت، کەواتە لەو رێژەیە تەنها بەشێکی کەمی ئەمێنێتەوە کە وەک دەنگدەری ئاسایی ( هاوڵاتی و موچەخۆران و هێزەکان) ئەبن. باشە ئەبێ سەنگی حزبێک چی بێت کە تەنها بەشێکی کەمی هێزە چەکدار و ئاسایش و موچەخۆرانی وڵات( کەپێ ئەچێت تەنها لەبەر ئەوەی ئەو موچەیان دابین ئەکات، کاک بەختیار بە تاپۆی حزبەکەی بزانێت) دەنگ و متمانەی پێ هەبێت؟ لێرەدا ئەبێ وەلائی ئەو رێژە زۆرەی کە دەنگی بە لیستەکەی ئەو نەداوە چی بێت و بۆ کوێ و کێ بێت؟. پاشان مەعلومە ئەم هەڵبژاردنە بۆ پەرلەمانە، ئاخر ئەبێ سەنگ و قوەتی تەنها یەک کورسی لە پەرلەماندا، لە کاتی دەنگدان بە کابینەو پرۆژەکان و گفتوگۆکاندا چی بێت؟

کورتەی قسە ئەوەیە دەبێ بپرسین کاک مەلا بەختیار چۆن سەیری ئەو هێزانە ئەکات کە پێکهێنەری یەکێتین؟ هێزی یاخی لە پرەنسیپەکانی دیموکراسی و بەتایبەت ئیرادەی جەماوەر، کە سەرباری هەمو ئەو ئیمتیازاتانە، کەچی دەنگ بەو لیستەی مەلا بەختیار نادات و متمانەی پێ نیە، یا هێزێک کە بڕوای بەدەستاودەستی دەسەڵات و دەنگی جەماوەر و ئیرادەی هەیە؟؟ 

جگە لەم دوو بژاردەیە هیچی تر نیە. کاک بەختیاریش هەم تێگەیشتن و بڕوابونی خۆی بەو پرەسنیپانە دوپاتکردەوەو، هەم نیەتی داهاتوی ئەو بەشەی حزبەکەشی دەرخست کە هاوڕای ئەون.

خوێندراوەتەوە1783