ئه‌مڕۆ له گوندێکی نزیک شاری جنێف کۆبوونه‌وه‌كانی ناسراو به جنێف 2 ده‌ست پێده‌کات. له ناو شاری جنێف خۆی به هۆی سازکردنی کۆنفرانسی سه‌عاتسازیه‌وه ئوتێل نه‌بوو بۆ سازکردنی کۆنفرانسه‌كه.

ئه‌و گونده‌ی که کۆنفرانسه‌كه‌ی لێ سازده‌كرێت ناوی Montreux. پێش ده‌ستپێکردنی کۆنگره‌كه یه‌كێکه له رووداوه سه‌رنج راکێشه‌كان، ئه‌وه‌یه که له دوا ساته‌وه‌ختدا له ژێر فشاری ئۆپۆزسیونی سوری و ئه‌مریکادا بان کی مون ئێرانی له کۆنگره‌كه دووخسته‌وه.

 ئه‌م هاتن و پاشان دوورخستنه‌وه‌ی ئێران هێنده‌ی تر کۆبوونه‌وه‌كه لاوازده‌کات. کۆبوونه‌وه‌كه هێنده کاریگه‌ری نابێت له سه‌ر واقیع چونکه ئه‌وانه‌ی شه‌ڕکه‌رن له ناو سوریا له‌وێ ئاماده‌نین و ئه‌وانه‌ش له‌وێ ئاماده‌ن هیچ قورساییه‌كیان نیه له ناو سوریا.

کورد خواستی وه‌هابوو که وه‌ك لایه‌نێکی جودا و سه‌ربه‌خۆ ئاماده‌بێت به‌ڵام پشتیوانی نه‌كرا. له وه‌ڵامدا حکومه‌تی خۆبه‌رێوه‌بردنی هێنایه کایه‌وه. له هه‌مانکاتدا له سه‌رووبه‌ری کۆنفرانسه‌كه‌دا ئه‌فسه‌رێکی سوپای سوری چه‌ندین هه‌زار وێنه‌ی کوشتن و به‌ندکردن و ئازاردنی بڵاوکرده‌وه که له‌لایه‌ن رژێمی ئه‌سه‌ده‌وه ئه‌نجامداروه. که دیسانه‌وه هۆکارێکی تر ه له په‌كخستنی کۆنفرانسه‌كه.

    ئه‌مڕۆ که کۆنفرانس سازده‌كرێت دۆخی جیوپۆله‌تیکی ناوچه‌كه زۆر ناجێگیره. لهکاتێکدا ئه‌سه‌ر ده‌بوو له سه‌ر ده‌سه‌ڵات نه‌بوایه یان راز ببوایه به وازهێنان ئێستا له جنێف باس له لابردنی ئه‌سه‌د ناکرێت. له راستیدا دۆخێک هاتوه‌ته ئاراوه که هیچ کام له هێزه گه‌وره‌کانی جێهان پێیان باش نیه ئه‌سه‌د بڕوات لێگه‌ڕێ هێزه ناوچه‌ییه‌كانی وه‌ك ئێران و عێراق.

 ئه‌مرۆ ته‌نانه‌ت تورکیاش هاتوه‌ته سه‌ر ئه‌و باوه‌ڕه‌ که ئه‌سه‌د به ئاسانی ناڕوات بۆیه زیاتر له هێڵی ئێران نزیک ده‌بێته‌وه. له جنێف بیر له‌ئه‌وه ده‌كرێته‌و چۆن سوریا نه‌بێت عێراق، یان چۆن وه‌ك‌ عێراقی لێنه‌كرێت. مه‌به‌‌ست له‌مه‌ ئه‌وه‌یه که چۆن میکیاجێک بکرێت به‌وه‌ی گوایه گۆڕانکاری روویداوه به‌ڵام له راستید ابونیادی سیسته‌مه‌كه وه‌ك خۆی بهێڵڕێته‌وه به تایبه‌ت له رووی سوپا و بیرۆکراتیه‌ته‌وه، بۆئه‌وه‌ی ئه‌و دۆخه شپرزی و بێ سه‌رو به‌ریه نه‌یه‌ته ئاراوه که له عێراقدا روویدا.

    ئه‌م ئاڵۆزیه ده‌گه‌ڕێته‌و بۆ بونیاد ده‌وڵه‌تی سایکس-پیکۆیی. ئه‌م جۆره ده‌وڵه‌ته ده‌وڵه‌تی نیشتمانیه. ده‌وڵه‌تێکه که له سه‌ر خاکێکی سنوردارو له هه‌وڵی ئه‌وه‌دایه که خه‌ڵك و نه‌ته‌ و ناوه‌ندێک بۆخۆی دروست بکات. له ئه‌نجامدا ده‌بێته ماشێنێکی پیاده‌كردنی توندتیژی و خۆ سه‌پاندن و سڕینه‌وه و قڕکردن. قه‌یرانی ئه‌م جۆره ده‌وڵه‌ته له‌وه‌دایه که به هیچ جۆرێکی تر ناتوانێت به‌رێوه‌ببرێت جگه له توندتیژی و هێزنه‌بێت.

    له‌گه‌ل ئه‌م بونیاده دڕنده‌ییه‌ی ئه‌م جۆره ده‌وڵه‌ته‌دا، ده‌وڵه‌تی سایکس-پیکۆیی له ناو جیوپۆله‌تیکێکی له‌رزۆکی له‌یه‌ك تۆقیوی به موو هاوسه‌نگدا ده‌گوزه‌رێت. بۆیه له کاتێکدا هه‌ر وڵاتێک لاوازده‌بێت خێرا ده‌بێته گۆڕه‌پانی ململانێی ئه‌وانیتر. به هه‌موو پیوه‌رێک نابێت جۆره وڵاتانێکی وه‌ك سوریا، عێراق بوونیان هه‌بێت. چونکه هه‌رگیز نابنه وڵات.

    جنێف 2 هیچ سودێکی بۆخه‌ڵكی سوریا نابێت، ئه‌وه‌ێ له‌وێ رووده‌دات بریتیه له له‌یه‌ك نزیک بوونه‌وه‌ی روسیا و ئه‌مریکا. روسیایه‌ك که هه‌ر چه‌ند رۆژێک له‌مه‌وپێش بڕێکی زۆر چه‌ک و زه‌خیره‌ی بۆ ئه‌سه‌د ره‌وانه‌كرد و گرێبه‌ستی له گه‌لدا ئیمزاده‌كات. ئه‌مریکا که زیاتر خه‌می شه‌ڕی هێزه سوننه ئیسلامیه تیرۆریستیه‌كانیه‌تی هه‌تا ئه‌سه‌د.

هه‌روه‌ها ئه‌سه‌دیش زیاتر شه‌رعیه‌ت په‌یدا ده‌كات. بۆ نموونه به هۆی ئابڵۆقه‌ی سه‌ر سوریا نه‌‌ده‌بوو وه‌فدی ئه‌سه‌د بتوانێت بفڕێت. کاتێک له فڕۆکه‌خانه‌ی ئه‌سیان نیشتنه‌وه بۆ به‌نزینکردن چوار کاتژمێر دواخران به‌هۆی ئه‌وه‌ی ئایا ئابلۆقه رێگا ئه‌دات که به‌نزینیان پێبفرۆشرێت، دیار پاشان رێگایان پێداون، هه‌‌رچه‌‌ند موعه‌لیم له کۆبوونه‌وه‌یه‌ك دوا که‌وت.

    بۆ کورد سه‌رکه‌وتنی هیچ لایه‌ك‌ له سوریا سودمه‌‌ندنیه. به‌ڵکو ته‌نها درێژه‌كێشانی دۆخه‌كه له قازانجی کورده. ئه‌سه‌د، به‌ره‌ی دژه ئه‌سه‌د، ئیسلامیه‌كان هه‌موو به یه‌كسانی دژه کوردن.

    راگه‌یاندنی بریاری خۆ به‌رێوه‌بردن باشترین په‌یامه بۆ جنێف. به‌ڵام به داخه‌وه کورد هێشتا ناتوانێت هێنده عاقڵبێت که بزانێت چۆن جیاوازیه‌كانی خۆی رێکبخات، له ناو کایه‌كی حکومداریدا.

خوێندراوەتەوە479